Zeytinyağı, mutfağımızda her gün kullandığımız ürünlerin başında gelir. Rafta birbirine benzeyen şişeler arasında doğru seçimi yapmak ise her zaman kolay değildir. Bazı ürünler karışım ya da düşük kaliteli olabilir. Bu yazıda bir zeytinyağının etiketinden tadına kadar nelere bakmanız gerektiğini beş başlıkta topladık. Raflarımız için zeytinyağı seçerken biz de bu ölçütleri kullanıyoruz.
1. Etiketi dikkatle okuyun
Etiket, zeytinyağı hakkındaki en somut bilgileri verir.
- Soğuk sıkım: Zeytinler 27°C’nin altındaki sıcaklıkta işlenir. Bu yöntem zeytinin doğal aromasını korur.
- Erken hasat: Zeytinler tam olgunlaşmadan toplanır. Yağın tadı daha yoğun, hafif acı ve yakıcıdır.
- Asidite: Natürel sızma zeytinyağında asidite en fazla %0,8’dir. Değer düştükçe kalite genellikle artar.
Etikette yalnızca “zeytinyağı” yazıyorsa dikkatli olun. Bu ifade rafine yağ ile sızma yağın karışımını da kapsayabilir. “Natürel sızma” ya da “extra virgin” ifadelerini arayın.
2. Menşe ve üretici bilgisine bakın
Tek menşeli, yani belirli bir bölgeden gelen zeytinyağlarını tercih edin. Ayvalık, Edremit Körfezi ve İzmir gibi bölge adları etikette bu bilgiyi verir. Menşei belirtilmemiş ürünler farklı bölgelerden ve farklı kalitelerden yağların harmanı olabilir. Üreticisi ve üretim yeri açıkça yazan, izlenebilir ürünleri seçin.
3. Renge değil, koku ve tada güvenin
Renk tek başına kaliteyi göstermez. İyi bir zeytinyağı yeşilimsi de olabilir, altın sarısı da. Asıl bilgiyi koku ve tat verir. Gerçek bir natürel sızma zeytinyağında meyvemsi bir aroma, dilde hafif bir acılık ve boğazda yakıcılık hissedilir. Bu acılık ve yakıcılık, zeytinden gelen polifenollerle ilişkilidir.
Denemek için küçük bir kaşık yağı ağzınızda dolaştırın. Taze, çimensi bir koku ve hafif yakıcılık arıyoruz. Küf, metal ya da bayat ceviz kokusu ise yağın bozulduğuna ya da kalitesiz zeytinden yapıldığına işaret eder.
4. Ambalajı önemseyin
Işık, ısı ve hava zeytinyağının oksitlenmesine ve tadını kaybetmesine yol açar. Bu nedenle ambalaj bir ayrıntı değildir; içindeki yağın ne kadar iyi korunduğunu doğrudan etkiler.
- Koyu renkli cam şişe
- Teneke ambalaj
- Hava temasını azaltan, ağzına kadar dolu şişeler
Şeffaf plastik şişelerdeki zeytinyağlarından kaçınmanızı öneririz; bu şişeler yağı ışığa karşı korumaz. Etikette hasat ya da üretim tarihinin açıkça yazmasına da dikkat edin.
5. Fiyata gerçekçi bakın
Erken hasat, soğuk sıkım ve düşük verim, üretim maliyetini artırır. Bu nedenle natürel sızma zeytinyağı genellikle daha yüksek fiyatlıdır. Ortalamanın çok altında fiyatlı ürünler karışım ya da rafine yağ olabilir. Yine de fiyatı tek ölçüt olarak almayın; üretim yöntemine, menşeye ve etiketin şeffaflığına birlikte bakın.
Evde saklarken
Zeytinyağını serin, karanlık bir dolapta ve ağzı kapalı olarak saklayın. Ocağın ya da fırının yanında tutmayın. Açtığınız şişeyi birkaç ay içinde tüketmek, tadını korumanın en kolay yoludur. Zeytinyağını buzdolabında saklamanız gerekmez; soğukta bulanıklaşabilir ve donmuş gibi görünebilir. Bu bir bozulma işareti değildir, oda sıcaklığına geldiğinde yağ eski haline döner. Teneke aldıysanız günlük kullanım için küçük, koyu renkli bir cam şişeye aktarıp tenekenin ağzını sıkıca kapatın.
Menşei belli, soğuk sıkım natürel sızma zeytinyağlarımızı tokgurme.com’da Organik rafında bulabilirsiniz.
Bir zeytinyağını rafa koymadan önce etiketini okuyup kaşıkla tadını bakmayı ihmal etmedik.